Krótka, intensywna, dynamiczna. Wprowadzenie do Intensywnej Krótkoterminowej Psychoterapii Dynamicznej (ISTDP) – część 1

Temat numeru

Pacjentka z dziesięcioletnim „stażem terapeutycznym” podczas pierwszej sesji mówi: „Wiem już wszystko o swoim dzieciństwie. Umiem nazwać każdy mechanizm, który we mnie działa. A wciąż nie potrafię reagować inaczej niż zazwyczaj”. Co zrobić, gdy wiedza o sobie nie przekłada się na zmianę funkcjonowania?

To pytanie zadaje sobie prawdopodobnie każdy doświadczony psychoterapeuta. Pracujemy latami, pacjent osiąga wgląd, rozumie swoje wzorce, czasem opisuje je z większą precyzją niż my. I nadal cierpi. Intensywna Krótkoterminowa Psychoterapia Dynamiczna (ISTDP, Intensive Short-Term Dynamic Psychotherapy) powstała m.in. jako odpowiedź na to pytanie. Zakłada, że wgląd bez kontaktu z wypartymi, nieuświadomionymi uczuciami, w tym z lękiem, często nie jest wystarczający do zmiany. Potrzebne jest doświadczenie tego, co wyparte, „tu i teraz”, w obecności drugiego człowieka. Ta obecność i praca w relacji z terapeutą, w przeniesieniu (w T) stanowią istotę leczenia w modelu ISTDP. 

Jednocześnie, chociaż teoria ISTDP podkreśla rolę relacyjnego doświadczenia jako niezbędnego czynnika zmiany, należy zaznaczyć, że jej skuteczność i mechanizmy działania, zwłaszcza przewaga pracy z głęboko wypartymi uczuciami nad samym wglądem, są wciąż przedmiotem badań, a pewne ograniczenia empiryczne pozostają nierozstrzygnięte. 

Natomiast niewątpliwą siłą metody pozostaje bliskość, z jaką pracujemy w relacji „tu i teraz” i to właśnie w tej leczniczej wartości relacji jest nadzieja, że w najbliższym czasie zawód psychoterapeuty ISTDP nie zostanie zastąpiony przez sztuczną inteligencję.

Obecny numer „Psychologii w Praktyce” został przygotowany przez członków Polskiego Stowarzyszenia ISTDP jako spójna całość. Można przeczytać osobno każdy z artykułów lub rozpocząć lekturę od pierwszego z nich, a w miarę ich czytania zauważyć, że wspólnym mianownikiem całego materiału jest praktyczna praca z pacjentem, w której uczucia, lęk, obrony oraz nieświadome przymierze terapeutyczne dają się obserwować „tu i teraz”, w relacji z terapeutą podczas jednej sesji. 

Geneza ISTDP. Habib Davanloo i linia historyczna

Twórcą ISTDP jest dr Habib Davanloo, irański psychoanalityk i psychiatra, który większość życia zawodowego spędził na Uniwersytecie McGilla w Montrealu. Davanloo swoją pracę terapeutyczną rozpoczął od klasycznej psychoanalizy, jednak szybko zauważył, że znaczna część jego pacjentów, mimo wielu lat psychoanalizy, nie osiągała zmiany strukturalnej. Coraz lepiej znali siebie i swoje obrony, a mimo to poziom ich cierpienia nie ulegał znaczącej poprawie.

Davanloo odważył się wtedy na coś, co w ogóle nie mieściło się w zasadach terapii psychoanalitycznej: zaczął nagrywać swoje sesje z pacjentami. Trzeba pamiętać, że w klasycznej psychoanalizie już sama obecność magnetofonu była wówczas odbierana jako naruszenie settingu (ramy terapii). Pacjent leżał na kozetce, zaś analityk siedział poza jego polem widzenia, a to, co działo się na sesji, zostawało wyłącznie między nimi i w notatkach analityka, ewe...

Pozostałe 90% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Dołącz do grona specjalistów, którzy stale pogłębiają swoją wiedzę

Co dwa miesiące otrzymuj sprawdzone narzędzia i artykuły tworzone przez ekspertów-praktyków. Pogłębiaj wiedzę, pracuj sprawniej, pewniej i bądź przygotowany na najbardziej skomplikowane przypadki.

900+ specjalistycznych artykułów
50+ wydań archiwalnych
Aktualne metody terapii
Kryteria diagnostyczne
Bogata bibliografia
Czytaj lub słuchaj - jak wolisz!
Psychologia w Praktyce - WIEDZA - STUDIA PRZYPADKÓW - NARZĘDZIA • Prenumerata już od 399 zł/rok

Przypisy