W praktyce psychologicznej oraz psychoterapeutycznej często obserwujemy zjawisko, że cierpienie rzadko dotyka tylko jednego obszaru funkcjonowania człowieka. Kiedy utrwala się przewlekłe napięcie, brak nadziei oraz poczucie, że życie straciło dynamikę i kierunek – cierpi nie tylko psychika, lecz także ciało: pogarsza się sen, spada odporność, rośnie drażliwość, pojawiają się dolegliwości psychosomatyczne. To właśnie na styku psychiki, ciała i noetyki spotykają się dwie bliskie sobie tradycje: logoterapia Viktora E. Frankla oraz noo-psychosomatyka Kazimierza Popielskiego rozwijana w Polsce jako kontynuacja i poszerzenie, ale zarazem wierna koncepcji i zasadom logoterapeutycznym jego twórcy.
Autor: Lilia Suchocka
Do najczęstszych problemów egzystencjalnych należą poczucie nudy, pustka egzystencjalna, frustracja egzystencjalna, kryzys egzystencjalny oraz nerwica noogenna. Do najbardziej negatywnych w swoim skutku przyczyn problemów egzystencjalnych zalicza się zanik lub utratę poczucia sensu życia oraz zagubienie w realizacji wartości, które mogą być zredukowane, sytuacyjne, przypadkowe, obce lub niewiele wnoszące w życie człowieka.
W podejściu logoterapeutycznym i noo-psychosomatycznym punkt ciężkości przesuwa się z pytania: „Co pacjentowi dolega?” na pytanie: „W jaki sposób pacjent przeżywa swoje życie i w czym utracił (lub zawęził) możliwość sercotwórczego odniesienia do siebie, świata i wartości?”. Nie oznacza to odrzucenia klasyfikacji klinicznej, ale nadanie jej roli pomocniczej. Diagnoza ma tu służyć nie tylko rozpoznaniu objawów, lecz przede wszystkim uchwyceniu, jak pacjent rozumie sens, jak funkcjonuje w świecie wartości i na ile pozostaje zdolny do autotranscendencji (wyjścia poza siebie ku zadaniu, relacji, sprawie).
Logoterapia jako praktyczne zastosowanie logoteorii (inaczej analizy egzystencjalnej) należy w psychoterapii i psychologii do najnowszego i bardzo dynamicznego kierunku teoretyczno-badawczego. Jest określana jako III wiedeńska szkoła psychoterapii po psychoanalizie Z. Freuda oraz psychoterapii indywidualnej A. Adlera. Twórcą jest wiedeński psychiatra i neurolog Viktor Emil Frankl. Jednym zdaniem logoterapię można określić jako terapię zorientowaną na sens i wartości.
Logoterapia jest wyjątkowo poszukiwana przez osoby, które potrzebują nie tylko odpowiedzi, ale chcą zadać wyraźniej pytanie o swoje istnienie i jego sens. Nie bez przyczyny jest obecny w niej wymiar duchowy, jako najzdrowsza część tego, co nazywamy osobą. W gabinetach logoterapeutów pacjenci wypowiadają najróżniejsze problemy, ale najważniejsze staje się „to, co przetrwało”, bo w każdym z nas jest wymiar nietykalny dla chorób.