Starość czy późna dorosłość?

Wyzwania terapeutyczne osób w podeszłym wieku

Metody terapii

Starość uznaje się w psychologii rozwoju za kolejny okres rozwojowy człowieka. W innym ujęciu – nazywana bywa późną dorosłością. Czas ten skłania do podsumowania poprzednich faz rozwojowych w cyklu życia danej osoby, ale też jej rodziny. Często dokonuje się wówczas swoistego bilansu tego, w jaki sposób wykorzystany został czas, jaki człowiek otrzymał i możliwości, jakie się przed nim otwierały w kontekście zarówno jego własnych predyspozycji, jak i szeroko rozumianych warunków rodzinnych i społecznych. Wyłania się zatem indywidualny bilans zysków i poniesionych strat. Wpływają one w istotny sposób na samopoczucie i funkcjonowanie danej osoby, nakładają się na doświadczane zmiany rozwojowe, obejmujące sferę psychiczną, biologiczną i społeczną, które w sposób naturalny towarzyszą starości.

Konsekwencjami późnej dorosłości jest utrata lub zmiana dotychczasowych ról społecznych, często pogorszenie stanu somatycznego i psychicznego, obniżenie sprawności ruchowej. Wszystkie te czynniki wpływają na zmianę obrazu własnej osoby, sprawiają, że obniża się jakość życia człowieka w okresie starości. Rozumienie tych procesów prowadzi do wniosku, 
że rehabilitacja osoby w podeszłym wieku powinna być wieloaspektowa [1].

POLECAMY

Najczęstsze choroby wieku podeszłego

Do najczęściej występujących chorób somatycznych w okresie starości należą choroby układu sercowo-naczyniowego, oddechowego i pokarmowego, choroby narządu ruchu, choroby infekcyjne związane z obniżeniem odporności organizmu, nadwaga lub otyłość oraz dysfunkcje układu endokrynnego, w tym – cukrzyca. Osoby starsze często skarżą się na zaburzenia snu, kłopoty z koncentracją uwagi, zapamiętywaniem (zwłaszcza nowych informacji) oraz trudności w angażowaniu się w kilku obszarach aktywności jednocześnie. Obiektywnie obserwuje się w tym okresie życia wydłużenie czasu reakcji oraz spowolnienie w szybkości ruchów dowolnych. Ponadto występuje szereg innych zmian, do których zalicza się m.in. pogorszenie wzroku czy upośledzenie słuchu [2]. Często w podeszłym wieku stwierdzamy współwystępowanie chorób somatycznych, połączone z towarzyszeniem rozmaitych zespołów psychopatologicznych. Najczęściej obserwowane zaburzenia psychiczne u starszych osób – wiążące się w sposób naturalny zarówno z wiekiem metrykalnym, ale także będące następstwem pogarszającego się stanu zdrowia somatycznego – dotyczą sfery poznawczej, osobowościowej i afektywnej. Dodatkowo wystąpić mogą zaburzenia o charakterze psychotycznym. W organicznych zaburzeniach psychicznych konieczna jest staranna diagnostyka i różnicowanie. Błędem jest łączenie obserwowanych zmian wyłącznie z podeszły...

pozostałe 90% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Przypisy