Przedłużona ekspozycja jako odpowiedź na traumę wczesnodziecięcą

Metody terapii Otwarty dostęp

Dziecko po trudnych doświadczeniach doświadcza traumy wczesnodziecięcej. Nieprzepracowana przeradza się w wieloaspektowe problemy, z którymi mierzy się potem nastolatek i dorosły. Jednym ze sposobów, by wyjść na prostą, jest praca metodą przedłużonej ekspozycji.

Pojęcie traumy jest coraz bardziej powszechne w naszym kraju. Coraz więcej osób jest świadomych, że trauma to nie tylko doświadczenie przemocy czy wojny, ale również brak wytworzenia prawidłowej relacji między rodzicem a dzieckiem czy brak zaspokajania jego potrzeb. Warto tutaj wspomnieć o pojęciu traumy wczesnodziecięcej, która dotyczy zaburzonej więzi pomiędzy opiekunem a dzieckiem, co rzutuje na jego dalszy rozwój. Relacja niedająca poczucia bezpieczeństwa niesie za sobą spore konsekwencje dla zdrowia psychicznego (Szczepaniak A., Zaburzenia więzi jako efekt wczesnodziecięcego krzywdzenia dziecka, (w:) Dziecko Krzywdzone. Teoria, badania, praktyka, 2016, 15(3)).

POLECAMY

Doświadczenie traumy

Układ nerwowy dziecka jest mniej odporny na szkodliwe działanie czynników zewnętrznych niż u osoby dorosłej. Im wcześniej pojawią się szkodliwe czynniki, tym mocniej mogą one powodować zaburzenia, nieprawidłowości w funkcjonowaniu czy rozwoju. Poznanie nieprawidłowych wzorców zachowań i utrwalenie ich może rzutować na dalsze lata jego życia. 

Możemy rozpoznać różne kategorie krzywdzenia dzieci. Wśród nich można wyszczególnić: przemoc fizyczną czy emocjonalną, wykorzystanie na tle seksualnym, zaniedbywanie dziecka poprzez niezaspakajanie jego potrzeb fizycznych i psychicznych. U dzieci również może rozwinąć się PTSD (zespół stresu pourazowego; http://www.ppn.ipin.edu.pl/aktualne/2013/2/08_PPiN_04-2012Z.pdf, dostęp: 19 lipca 2022).

Wydarzenia traumatyczne u dzieci mogą powodować między innymi lęk o bezpieczeństwo swoje i innych, lęk przed tym, że sytuacja się powtórzy, depresję, zmiany w zachowaniu, objawy psychosomatyczne, zwiększoną wrażliwość na bodźce dźwiękowe oraz wiele innych objawów.

Wsparcie dziecka

Chcąc udzielić wsparcia dziecku, które doświadczyło traumy, należy pamiętać, aby metody pracy dostosować do wieku, potrzeb oraz możliwości psychofizycznych. Na pierwszym etapie wsparcia ważna jest stabilizacja. Zapewniamy dziecku poczucie bezpieczeństwa (uwalniamy dziecko od sytuacji zagrożenia, czyli na przykład w sytuacji przemocy w rodzinie zabieramy dziecko od sprawcy). Wszczynamy procedurę Niebieskiej Karty. W razie potrzeby kierujemy sprawę do prokuratora o podejrzeniu przestępstwa czy prośbę o wgląd w sytuację rodzinną. Informujemy prawnych opiekunów o konsekwencjach prawnych w przypadku przemocy. Sąd w razie potrzeby może ustalić tymczasowe miejsce przebywania dziecka do rozwiązania sprawy. Dajemy wsparcie oraz prowadzimy psychoedukację. Ważne, aby dziec...

Artykuł jest dostępny dla zalogowanych użytkowników w ramach Otwartego Dostępu.

Jak uzyskać dostęp? Wystarczy, że założysz bezpłatne konto lub zalogujesz się.
Czeka na Ciebie pakiet inspirujących materiałów pokazowych.
Załóż bezpłatne konto Zaloguj się

Przypisy